Gniffelend en – ik geef het toe – een beetje verliefd kijk ik naar Judith en Bart in Frankrijk. Winter vol liefde heeft me wéér te pakken. Het programma zuigt je erin als een open zak chips: voordat je het weet, is alles op. Het is inmiddels hét gespreksonderwerp tijdens de lunchpauzes. Tot ergernis van mijn baas trouwens, want die kijkt het niet. “Hebben jullie het nou alweer over die boerderij??” Jup. Urenlang reflecteren mijn vriendinnen en ik de ongemakkelijke dates, de mislukte chemie en de wanhoop die zich vermomt als een romantische poging. Vooral die ene vraag fascineert: waarom is die ‘romantische klik’ soms zo’n zeldzame Pokémon? De spark, chemie, of hoe je het ook wil noemen: iedereen wil ‘m, maar niemand lijkt te snappen hoe het werkt. Is het alleen een gevoelskwestie, of zit er meer achter?

Breinstofjes in een wals: de biologie van de klik

Laten we het wetenschappelijk bekijken, want ja, er is veel over geschreven. Psychologen zeggen dat die spark eigenlijk een feestje is in je brein. Dopamine, oxytocine – je hersenen organiseren een rave en jij denkt: dit is de ware. Maar psychotherapeut Esther Perel gooit er nog een laagje overheen. Volgens haar draait chemie om de balans tussen afstand en nabijheid. Te dichtbij? Meh, benauwend. Te ver weg? Tot ziens. Adrienne uit Winter vol liefde is daar het perfecte voorbeeld van: mannen die haar op dag één hun eeuwige liefde verklaren, worden regelrecht naar de friendzone verbannen. Je kunt niet alles meteen uitspelen, mensen. Laat wat mysterie over.

Sociaal kapitaal: klik met je eigen bubbel

Vanuit sociologisch perspectief bepaalt juist de omgeving de klik. Pierre Bourdieu, één van mijn favorieten sociologen, stelt dat aantrekkingskracht vaak ontstaat tussen mensen met een vergelijkbare achtergrond. Hij wijst op het belang van habitus – je sociale en culturele kapitaal. Oftewel: jouw spark zit waarschijnlijk in je eigen bubbel. Niet heel romantisch, maar wel praktisch. Je deelt waarden, humor, en politieke voorkeuren. Je hebt dezelfde stijl van koffie drinken. Voor mij liever iemand die z’n koffie zwart drinkt, of misschien een haver cappu, maar een exit bij een Iced Cinnamon Dolce Oat Milk Latte ofzoiets.

Zygmunt Bauman gooit er nog wat extra theorie overheen in zijn boek Liquid Love. Hij zegt dat we in deze vluchtige tijden allemaal hunkeren naar die intense spark als tegenhanger van onze oppervlakkige relaties. En daardoor leggen we soms te veel druk op die eerste klik, terwijl het in werkelijkheid een beetje tijd nodig heeft om te groeien. Dat stelde hij al in 2003, kun je nagaan hoe dat nu in onze Tinder maatschappij is. Bauman zou waarschijnlijk ook fan zijn van Winter vol liefde. RIP Bauman.

Daten anno 2025: fastfoodromantiek

Daten tegenwoordig is als een snackbar na middernacht: het moet snel, goedkoop, en je krijgt gegarandeerd spijt. Afspraakjes worden tussen Teams-meetings gepropt (“Hee, ik heb maar anderhalf uur, daarna moet ik weer werken!”), en voor je het weet ben je al halverwege je drankje en krijg je te horen: “Sorry, ik moet gaan.” (Hierover later meer.) Het lijkt wel of iedereen in een race zit naar de snelste bestemming: de perfecte klik. En alles moet ook meteen goed zijn, want er zijn zo veel opties. We zijn zó gewend om alles snel te krijgen (en te laten gaan) dat we geen tijd meer hebben om iemand écht te leren kennen. De keuze is immers reuze, en net als bij Netflix blijven we scrollen in de hoop dat het volgende wél de jackpot is. Misschien moeten we terug naar slow daten. Gewoon de tijd nemen om iemand te leren kennen – en wie weet, zelfs tussen de koeien.

De dynamische spark: het hoeft niet meteen vuurwerk te zijn

De grote fout die we maken? Denken dat de spark meteen moet inslaan als een bliksem. Relatietherapeuten zeggen dat de echte klik groeit. Het gaat om de kleine dingen: oprechte interesse, luisteren (ja, echt luisteren), en waardering. Aantrekkingskracht ontstaat wanneer je je veilig voelt om jezelf te zijn, zonder je zorgen te maken over het oordeel van de ander. Het is als een goede wijn: soms moet het gewoon rijpen. Zelfs fysieke aantrekkingskracht kan groeien met emotionele verbinding. Die spark hoeft niet direct een vuurzee te zijn. Een klein vonkje kan al genoeg zijn.

Terug naar Chez Judith

En dan is daar Bart. De spark tussen hem en Judith spatte meteen van mijn scherm. Misschien kwam het door hun Rotterdamse bubbel, de romantiek van de koeien, of de tijd die ze hadden en namen om elkaar écht te leren kennen. Misschien was het gewoon die gezonde dosis afstand die Bart gaf, waardoor Judith haar eigen gang kon gaan. Hoe het ook zij, het lijkt de perfecte mix. Want ik geloof stiekem dat we allemaal wel een beetje een Bart willen. Iemand die zichzelf is, de tijd neemt, en niet meteen de hele boel op stelten zet met teveel enthousiasme. Want uiteindelijk gaat het daar toch om: tijd, geduld, en af en toe een beetje mysterie. Dus go Bart, mooie natnek.